Cách phòng bệnh sốt xuất huyết như thế nào?

Hiện chưa có vacxin phòng bệnh nên khi bệnh bùng phát thành dịch sẽ khó khăn trong kiểm soát và có nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Do đó phòng bệnh sốt xuất huyết thực sự cần thiết trong bối cảnh mùa mưa quay trở lại và chưa có vắc xin lẫn thuốc điều trị đặc hiệu.

Sốt xuất huyết là bệnh nguy hiểm rất phổ biến vào mùa mưa, do muỗi Aedes aegypti gây nên. Phòng ngừa bao giờ cũng tốt hơn chữa bệnh. Một số các biện pháp vệ sinh dưới đây sẽ rất hữu ích để ngăn ngừa sự lây lan của dịch bệnh sốt xuất huyết:

1. Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi, diệt lăng quăng/bọ gậy

Muỗi cái đẻ trứng ở nơi có nước đọng như: Dụng cụ chứa nước của gia đình (chum, thau, vại, bể nước,…), trong những mảnh bát vỡ có nước đọng, thậm chí là cả ở lốp xe ô tô, chai lọ,… Sau 2 – 3 ngày, trứng muỗi nở thành bọ gậy (lăng quăng), sau đó phát triển thành muỗi vằn. Muỗi vằn thường sống trong nhà, trú ẩn ở những nơi tối, ẩm thấp. Làm giảm hoặc phá bỏ các ổ nước là nơi muỗi đẻ, cải thiện môi trường thì mật độ muỗi sẽ giảm. Chính vì thế, loại bỏ nơi đẻ trứng và trú ẩn của muỗi và diệt bọ gậy là điều đầu tiên cần làm.

Mục đích chủ yếu là làm giảm hoặc phá bỏ các ổ nước là nơi muỗi đẻ, do đó sẽ làm giảm mật độ muỗi. Đây là biện pháp đơn giản, rẻ tiền nhưng nhiều khi mang lại hiệu quả cao. Bạn có thể thực hiện các hình thức sau: 

Phá bỏ nơi sinh sản: thu dọn và phá hủy các dụng cụ như lốp xe ôtô, đồ sắt, các hộp kim loại, hộp nhựa… xung quanh nhà. Lấp đầy các ổ nước, ổ gà bằng đất, đá hoặc múc cạn nước để khô ráo. 

Phát quang cây cối xung quanh nhà: để làm giảm nơi sinh sản của các loài thích đẻ trứng trong các ổ nước có bóng râm. Đồng thời phá bỏ nơi trú ẩn của muỗi trưởng thành.

• Đậy kín tất cả các dụng cụ chứa nước để tránh muỗi vào đẻ trứng.
• Một vòng đời của muỗi cái có thể đẻ từ vài chục đến vài trăm trứng. Do đó, các hộ gia đình có thể thả cá nhỏ, cá bảy màu hoặc mê zô vào các dụng cụ chứa nước lớn để diệt lăng quăng/bọ gậy.
• Thau rửa các dụng cụ chứa nước vừa và nhỏ (lu, khạp…) hàng tuần. Có thể dùng bàn chải cọ kỹ mép dụng cụ chứa nước vì muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết thường đẻ trứng ở mép nước.
• Thu gom, hủy các vật dụng phế thải trong nhà và xung quanh nhà, dọn vệ sinh môi trường, lật úp các dụng cụ chứa nước khi không dùng đến để tránh nước đọng. Sắp xếp đồ đạc trong nhà gọn gàng sẽ giúp hạn chế nơi trú ẩn của muỗi.
• Đối với những dụng cụ chứa nước như khay nước tủ lạnh, bát nước kê chạn hoặc tủ đựng chén bát… thì người dân có thể cho muối hoặc dầu ăn vào nước sẽ khiến muỗi không thể đẻ trứng.
• Bình đựng hoa phải thường xuyên được thay nước.
• Xông khói để xua muỗi.
• Lấp đầy các ổ nước bằng đất, đá hoặc tháo cạn nước trong các ổ nước.
• Phát quang cây cối: Vừa làm giảm nơi sinh sản của các loài thích đẻ trứng trong các ổ nước có bóng râm, vừa phá bỏ nơi trú ẩn của muỗi trưởng thành.
• Xử lý nguồn nước, khơi thông cống rãnh.

2. Phòng chống muỗi đốt

Phòng bệnh sốt xuất huyết bằng cách chống muỗi đốt bao gồm không cho muỗi hút máu người bằng các biện pháp:

• Mặc quần áo dài tay.
• Ngủ trong màn kể cả ban ngày.
• Dùng bình xịt muỗi, hương muỗi, kem xua muỗi, vợt điện muỗi…Bình xịt côn trùng trong nhà, hương muỗi hoặc kem xua muỗi có thể làm giảm hoạt động chích đốt của muỗi.
• Một số loại cây trồng trong nhà có đặc tính kỳ diệu là ngăn không cho muỗi sinh sản. Đặc biệt, cây hương thảo, cây đinh hương, hoa oải hương, ngũ bì gia… đều là những loại cây, hoa trang trí cho nhà cửa, vừa tỏa mùi hương làm cho muỗi sợ hãi.
• Việc lắp đặt lưới chống muỗi được cho là cần thiết khi có trẻ nhỏ trong nhà. Có thể lắp đặt ở các ô thoáng, cửa sổ và cửa ra vào.
• Dùng rèm che, màn tẩm hóa chất diệt muỗi, điều hòa nhiệt độ đều có thể làm giảm nguy cơ muỗi bay vào nhà và đốt mọi người trong gia đình.
• Người bị sốt xuất huyết cần được nằm trong màn, tránh muỗi đốt khiến bệnh lây lan bệnh cho người khác.

Với đối tượng trẻ em, để phòng bệnh sốt xuất huyết cho trẻ hiệu quả thì cha mẹ phải thường xuyên nhắc nhở cũng như quan sát các bé. Không cho trẻ chơi ở những nơi ẩm thấp, và những nơi tối, cây cối rậm rạp. Ngoài ra, phải chú ý tới việc mắc màn khi ngủ, mặc quần áo dài tay cho trẻ để phòng bệnh.

3. Tích cực phối hợp với chính quyền và ngành y tế trong các đợt phun hóa chất phòng chống dịch

Để phun hóa chất diệt muỗi hiệu quả thì tốt nhất là định kì phun thuốc diệt muỗi vào đầu mùa mưa và cuối mùa mưa. Tuy nhiên, phải phun hóa chất phòng, chống dịch đúng cách thì mới có thể đạt hiệu quả cao.

Để đảm bảo công tác phun thuốc diệt muỗi có hiệu quả, cộng đồng dân cư nên tích cực phối hợp với chính quyền và ngành y tế trong các đợt phun hóa chất phòng chống dịch, đồng thời thực hiện công tác vệ sinh môi trường, diệt loăng quăng, bộ gậy cùng một lúc để tiêu diệt triệt để ổ muỗi tại khu dân cư. Nếu hộ gia đình chỉ phun thuốc diệt muỗi một diện tích trong nhà mà không phun hết, hoặc trong cùng một khu vực mà có hộ phun thuốc, có hộ không phun thuốc thì vẫn có thể xảy ra trường hợp đàn muỗi bay từ nhà này sang nhà khác, khiến việc phun thuốc diệt muỗi kém hiệu quả.

Các bác sĩ khuyến cáo người dân cần đóng kín các cửa sổ, cửa ra, lỗ thông gió vào khi phun thuốc. Cần thu dọn dụng cụ thực phẩm trước khi phun để không bị nhiễm hóa chất. Sau khi phun thuốc nên ra khỏi nhà và quay lại sau khoảng 30 phút đến 1 tiếng. Với một số người có cơ địa nhạy cảm, nếu bị dính thuốc trên người thì cần phải rửa sạch, nặng hơn thì phải đến cơ sở y tế để được bác sĩ khám và điều trị.

Ngoài việc áp dụng các biện pháp trên thì tăng cường ý thức cho mọi người trong phòng bệnh là vô cùng quan trọng. Phòng bệnh sốt xuất huyết sẽ không còn là vấn đề nan giải nếu áp dụng đúng và đủ các biện pháp cần thiết.

Bài viết liên quan:

• [Giải đáp]Sốt xuất huyết xét nghiệm máu khi nào và bao nhiêu tiền?
• Nên khám sốt xuất huyết ở đâu tại Hà Nội và TP HCM uy tín?
• Mắc bệnh sốt xuất huyết khi nào cần nhập viện ngay để điều trị?